30/6/26
Gần 2,1 triệu đại biểu dự Hội nghị toàn quốc quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài
29/6/26
Từ 1/7/2026, tung tin giả, sai sự thật trên mạng có thể bị phạt đến 50 triệu đồng
Khát vọng của Đảng trong xây dựng gia đình hạnh phúc và quốc gia thịnh vượng
28/6/26
5⃣ phương diện của “Chuẩn mực con người Việt Nam” trong kỷ nguyên mới theo tinh thần Đại hội XIV của Đảng
Theo Văn kiện Đại hội XIV của Đảng, có thể xác định 5 phương diện của “Chuẩn mực con người Việt Nam”, gồm:
✔️Chuẩn mực về tư tưởng - lý tưởng - bản lĩnh chính trị: Con người ấy phải có lý tưởng độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, có đạo đức cách mạng: Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư, yêu thương con người và sống có trách nhiệm với cộng đồng.
✔️Chuẩn mực về đạo đức - nhân cách - lối sống: Xây dựng con người Việt Nam toàn diện lấy đạo đức làm cốt lõi, trong đó lòng yêu nước là chuẩn mực để cống hiến và phát triển đất nước. Đồng thời, tinh thần đoàn kết, ý chí tự cường gắn liền với khát vọng tự do, hạnh phúc là sức mạnh giúp dân tộc giữ vững bản sắc trong bối cảnh toàn cầu hóa. Cuối cùng, đạo “Hiếu” cùng lối sống cần cù, trọng tình nghĩa và ham học hỏi tạo nên nền tảng vững chắc để con người Việt Nam không ngừng vươn lên.
✔️ Chuẩn mực về tri thức, năng lực và tinh thần sáng tạo: Người Việt Nam hiện đại cần được trang bị năng lực tư duy logic, phản biện và sáng tạo; kỹ năng số, ngoại ngữ và hội nhập văn hóa; tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; tính chuyên nghiệp và đạo đức nghề nghiệp trong lao động.
✔️ Chuẩn mực về tinh thần công dân và trách nhiệm xã hội: Công dân Việt Nam thời đại mới phải gắn liền với năng lực hành động và trách nhiệm xã hội, được thể hiện qua sự tôn trọng và tuân thủ pháp luật, sống kỷ luật và có tinh thần công dân; tham gia hoạt động cộng đồng, bảo vệ môi trường, giữ gìn trật tự xã hội; đóng góp trí tuệ, vật chất, tinh thần cho sự phát triển chung.
✔️ Chuẩn mực về thể lực và khả năng làm chủ cơ thể: Trong bối cảnh hội nhập quốc tế và cách mạng công nghiệp 4.0, thể lực và chiều cao không chỉ là biểu hiện của sức khỏe cá nhân, mà còn là yếu tố cấu thành năng lực lao động, trí tuệ và sáng tạo của con người Việt Nam hiện đại.
Các chuẩn mực nói trên không tồn tại riêng rẽ mà liên kết hữu cơ trong một hệ giá trị thống nhất. Khi 5 phương diện này được vun bồi đồng bộ, con người Việt Nam sẽ hình thành nhân cách toàn diện: Vừa có lý tưởng cao đẹp, vừa sáng về trí tuệ, vừa cao về đạo đức, vừa mạnh về hành động.
#994B
27/6/26
Nhận diện luận điệu xuyên tạc việc triển khai Luật Tín ngưỡng, tôn giáo năm 2026
Vì sao con người dễ bị dẫn dắt trên không gian mạng
Tác giả: GIA HƯNG
Nếu tin giả là những lời nói dối được tạo ra có chủ đích, còn “một nửa sự thật” là những thông tin bị cắt xén, bóp méo khỏi bối cảnh ban đầu, thì vẫn còn một câu hỏi quan trọng cần được giải đáp: Vì sao con người lại dễ dàng tin vào những thông tin ấy? Câu trả lời không chỉ nằm ở những người tạo ra thông tin sai lệch, mà còn nằm trong chính cách bộ não con người tiếp nhận và xử lý thông tin.
Không phải ai tin thông tin sai lệch cũng thiếu hiểu biết
Nhiều người vẫn cho rằng chỉ những người thiếu kiến thức hoặc nhẹ dạ cả tin mới bị ảnh hưởng bởi thông tin sai lệch. Tuy nhiên, các nghiên cứu về tâm lý học nhận thức cho thấy điều ngược lại. Con người không phải những cỗ máy xử lý thông tin hoàn toàn khách quan. Khi tiếp nhận một thông tin mới, mỗi cá nhân thường đánh giá nó dựa trên cảm xúc, kinh nghiệm, niềm tin và những nhận thức đã hình thành từ trước. Điều đó khiến ngay cả những người có trình độ cũng có thể đưa ra những nhận định sai lầm. Trong môi trường số hiện nay, thông tin sai lệch cũng ngày càng được xây dựng tinh vi hơn. Chúng không còn là những câu chuyện vô lý dễ bị phát hiện mà thường được pha trộn giữa dữ kiện có thật, suy diễn chủ quan và các thủ pháp dẫn dắt cảm xúc. Chính vì vậy, vấn đề không nằm ở việc ai thông minh hơn ai, mà nằm ở việc, liệu người tiếp nhận thông tin có đủ tỉnh táo để nhận ra những cơ chế tác động đang diễn ra phía sau những nội dung mình đọc, xem và chia sẻ hay không.
Con người thường tin điều mình muốn tin
Một trong những đặc điểm phổ biến nhất của con người là xu hướng tìm kiếm và tin tưởng những thông tin phù hợp với quan điểm, suy nghĩ sẵn có của bản thân. Trong tâm lý học, hiện tượng này được gọi là “thiên kiến xác nhận” (confirmation bias).
Khi một thông tin xuất hiện và trùng khớp với suy nghĩ, niềm tin hoặc định kiến đã có từ trước, bộ não thường có xu hướng chấp nhận nó dễ dàng hơn. Ngược lại, những thông tin trái với quan điểm cá nhân thường bị nghi ngờ hoặc bác bỏ ngay từ đầu.
Chẳng hạn, một người vốn có cái nhìn tiêu cực về một lĩnh vực nào đó sẽ dễ tin vào những thông tin phản ánh mặt tiêu cực của lĩnh vực ấy. Một người đã có thiện cảm với một cá nhân hoặc tổ chức nào đó cũng dễ bỏ qua những thông tin bất lợi liên quan đến đối tượng mình yêu thích. Điều này lý giải vì sao cùng một sự kiện nhưng những người khác nhau có thể tiếp nhận và diễn giải theo những cách hoàn toàn khác nhau. Nhiều khi, điều con người tìm kiếm không hẳn là sự thật mà là sự xác nhận cho những gì mình đã tin.
Khi cảm xúc nhanh hơn lý trí
Nếu lý trí cần thời gian để suy nghĩ thì cảm xúc lại phản ứng gần như tức thì, đó là lý do những thông tin gây sốc, phẫn nộ, lo lắng hoặc thương cảm thường lan truyền nhanh hơn nhiều so với các thông tin trung tính. Chỉ cần đọc một tiêu đề mang tính kích động, người dùng có thể lập tức bày tỏ cảm xúc hoặc chia sẻ cho người khác mà chưa kịp kiểm chứng. Trên thực tế, không ít tin đồn liên quan đến dịch bệnh, thực phẩm, thiên tai, bắt cóc trẻ em hoặc các vụ việc gây tranh cãi đã lan truyền với tốc độ rất nhanh vì tác động mạnh vào tâm lý sợ hãi và lo lắng của cộng đồng.
Trong những thời điểm cảm xúc bị kích thích mạnh, khả năng đánh giá thông tin một cách khách quan thường suy giảm đáng kể. Người ta chia sẻ vì lo lắng, vì tức giận hoặc vì muốn cảnh báo người khác, chứ không phải vì đã xác minh được tính chính xác của thông tin. Đây chính là lý do những người phát tán thông tin sai lệch thường cố gắng tác động vào cảm xúc trước khi tác động vào lý trí. Những tác động của tâm lý đám đông và thói quen chia sẻ nhanh trong môi trường số đang trở thành mối quan tâm của nhiều tổ chức quốc tế.
Theo báo cáo Bihind the Screens do UNESCO công bố năm 2024, 62% nhà sáng tạo nội dung số được khảo sát cho biết họ không thực hiện việc kiểm chứng thông tin một cách có hệ thống trước khi chia sẻ tới công chúng; 42% thừa nhận sử dụng số lượt thích, lượt xem hoặc mức độ phổ biến của nội dung như một tiêu chí để đánh giá độ tin cậy của thông tin. Những con số này cho thấy trong môi trường mạng xã hội, sức hút và khả năng lan truyền của thông tin đôi khi đang được đặt cao hơn tính xác thực của thông tin. Không ít người chia sẻ một nội dung vì thấy nó đang được quan tâm hoặc được nhiều người hưởng ứng, thay vì dành thời gian kiểm chứng độ chính xác của thông tin đó.
Mối nguy từ thông tin sai lệch cũng đang được nhìn nhận ở quy mô toàn cầu. Báo cáo Rủi ro Toàn cầu năm 2025 của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) tiếp tục xếp thông tin sai lệch và thông tin xuyên tạc vào nhóm những rủi ro ngắn hạn nghiêm trọng nhất đối với thế giới. Theo đánh giá của báo cáo, loại rủi ro này có thể làm xói mòn niềm tin xã hội, gia tăng chia rẽ và gây khó khăn cho quá trình ra quyết định của cộng đồng cũng như các quốc gia.
Nói cách khác, trong nhiều trường hợp, sự lan truyền của thông tin sai lệch không chỉ xuất phát từ công nghệ hay thuật toán, mà còn đến từ chính cách con người tiếp nhận và chia sẻ thông tin trên môi trường số.
Hiệu ứng đám đông trên không gian mạng
Tâm lý đám đông là một trong những đặc điểm phổ biến của con người. Khi thấy nhiều người cùng tin vào một thông tin, con người thường có xu hướng giảm bớt sự hoài nghi và dễ chấp nhận thông tin đó hơn.
Trên mạng xã hội, xu hướng này càng trở nên rõ rệt.
Khi nhìn thấy một bài viết có hàng chục nghìn lượt thích, hàng nghìn bình luận hoặc được chia sẻ rộng rãi, nhiều người mặc nhiên cho rằng nội dung đó đáng tin cậy. Số lượng tương tác vô tình được xem như một thước đo của sự thật.
Tuy nhiên, mức độ lan truyền không đồng nghĩa với độ chính xác. Thực tế tại Việt Nam cũng đã ghi nhận nhiều trường hợp thông tin chưa được kiểm chứng gây tác động đáng kể đến đời sống kinh tế - xã hội. Có thời điểm, các tin đồn liên quan đến hoạt động của một số ngân hàng đã khiến nhiều khách hàng lo lắng, đổ xô đi xác minh thông tin hoặc thực hiện các giao dịch bất thường. Mặc dù cơ quan chức năng và các tổ chức liên quan nhanh chóng lên tiếng bác bỏ, nhưng những phản ứng ban đầu của đám đông cho thấy chỉ một thông tin thiếu kiểm chứng cũng có thể tác động mạnh đến tâm lý xã hội.
Trong lĩnh vực lừa đảo trực tuyến, các đối tượng xấu cũng thường tận dụng hiệu ứng đám đông để tạo cảm giác tin cậy hoặc cấp bách. Nhiều vụ lừa đảo thành công không phải vì thủ đoạn quá tinh vi, mà vì nạn nhân nhìn thấy quá nhiều người khác đã tương tác hoặc tin vào thông tin đó.
Khi tâm lý con người trở thành mục tiêu khai thác
Những đặc điểm tâm lý như thiên kiến xác nhận, hiệu ứng đám đông hay xu hướng phản ứng theo cảm xúc không chỉ là hiện tượng tự nhiên trong đời sống xã hội. Trên không gian mạng, chúng còn trở thành mục tiêu khai thác của nhiều chủ thể khác nhau.
Một số cá nhân hoặc tổ chức khai thác các cơ chế này để thu hút lượt xem, lượt tương tác và doanh thu quảng cáo. Những tiêu đề giật gân, những thông tin gây sốc hoặc những nội dung được thiết kế nhằm kích thích tranh cãi thường dễ thu hút sự chú ý hơn các thông tin khách quan và cân bằng.
Trong lĩnh vực tội phạm mạng, các đối tượng lừa đảo cũng tận dụng tâm lý đám đông, sự tò mò hoặc nỗi lo sợ của người dùng để phát tán các thông tin giả mạo cơ quan nhà nước, ngân hàng hoặc doanh nghiệp nhằm chiếm đoạt tài sản.
Đáng chú ý hơn, các thế lực thù địch, phản động và phần tử cơ hội chính trị cũng thường lợi dụng những đặc điểm tâm lý này để tác động đến nhận thức xã hội. Thay vì đưa ra những thông tin hoàn toàn bịa đặt dễ bị phát hiện, các đối tượng thường khai thác những vấn đề có thật, những hạn chế hoặc khó khăn đang tồn tại trong đời sống xã hội rồi cắt xén, thổi phồng hoặc diễn giải theo hướng tiêu cực.
Mục tiêu của họ không đơn thuần là làm cho công chúng tin vào một thông tin cụ thể. Điều họ hướng tới là tạo ra tâm lý hoài nghi, làm suy giảm niềm tin xã hội và từng bước dẫn dắt nhận thức theo những hướng có lợi cho mục đích của mình.
Khi đó, cuộc cạnh tranh trên không gian mạng không còn đơn thuần là cuộc cạnh tranh giữa các nguồn thông tin. Sâu xa hơn, đó là cuộc cạnh tranh nhằm giành lấy sự chú ý, niềm tin và nhận thức của con người.
Xây dựng “miễn dịch nhận thức” trong thời đại số
Nếu tin giả được ví như một loại “virus” trên không gian mạng thì mỗi người dùng internet cũng cần xây dựng cho mình một hệ miễn dịch trước những thông tin độc hại ấy. Cũng giống như cơ thể cần vaccine để nhận diện và chống lại mầm bệnh, con người cần trang bị khả năng phản biện, kiểm chứng và đánh giá thông tin để không bị dẫn dắt bởi tin giả, tin đồn hoặc những “nửa sự thật”. Nhiều chuyên gia gọi đó là “miễn dịch nhận thức” - khả năng tự bảo vệ mình trước những tác động tiêu cực của môi trường thông tin số.
Trong bối cảnh thông tin bùng nổ hiện nay, khả năng tự bảo vệ mình trước các thông tin sai lệch đã trở thành một kỹ năng công dân quan trọng. Điều đó bắt đầu từ những thói quen rất đơn giản: Đọc toàn bộ nội dung thay vì chỉ đọc tiêu đề; kiểm tra nguồn tin trước khi chia sẻ; so sánh thông tin từ nhiều nguồn khác nhau; cảnh giác với những nội dung đánh mạnh vào cảm xúc; và luôn sẵn sàng xem xét những góc nhìn khác với quan điểm của bản thân.
Quan trọng hơn, mỗi người cần học cách chậm lại trước khi đưa ra kết luận.
Trong một thế giới mà thông tin được truyền đi chỉ trong vài giây, sự thận trọng đôi khi trở thành hàng rào bảo vệ hiệu quả nhất trước những nỗ lực dẫn dắt và thao túng.
Bên cạnh đó, báo chí chính thống tiếp tục giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc cung cấp, định hướng thông tin chính xác, kiểm chứng các tin đồn và giúp công chúng tiếp cận sự việc trong bối cảnh đầy đủ. Các cơ quan quản lý, nền tảng công nghệ và mỗi người dân đều có trách nhiệm góp phần xây dựng một môi trường thông tin lành mạnh, minh bạch và đáng tin cậy hơn.
Không chỉ là cuộc chiến chống tin giả
Tin giả và những “nửa sự thật” chắc chắn vẫn là những thách thức lớn của thời đại số. Tuy nhiên, điều đáng lo ngại hơn là khả năng con người bị dẫn dắt mà không nhận ra mình đang bị dẫn dắt. Bởi vậy, cuộc chiến bảo vệ sự thật không chỉ là cuộc chiến chống lại những người tạo ra thông tin sai lệch. Đó còn là cuộc chiến chống lại sự vội vàng, cảm tính và những định kiến tồn tại trong chính mỗi chúng ta.
Trong thời đại số, không ai có thể tránh hoàn toàn việc tiếp xúc với tin giả hay thông tin sai lệch, cũng như không ai có thể sống trong một môi trường hoàn toàn không có mầm bệnh. Điều quan trọng là mỗi người cần xây dựng cho mình một “hệ miễn dịch nhận thức” đủ mạnh để nhận diện, sàng lọc và đề kháng trước những thông tin độc hại. Khi biết kiểm chứng trước khi tin, suy nghĩ trước khi chia sẻ và giữ được sự tỉnh táo giữa dòng chảy thông tin khổng lồ, mỗi công dân số sẽ trở thành một “lá chắn” quan trọng góp phần bảo vệ sự thật trên không gian mạng.
Đó cũng chính là “liều vaccine” hiệu quả nhất để bảo vệ bản thân và bảo vệ sự thật trong kỷ nguyên số.
Báo QĐND
Ảnh minh họa:qdnd.vn
#HSV
26/6/26
QUY ĐỊNH SỐ 19-QĐ/TW, NGÀY 08/4/2026 CỦA BAN CHẤP HÀNH TRUNG ƯƠNG ĐẢNG VỀ CÔNG TÁC CHÍNH TRỊ, TƯ TƯỞNG TRONG ĐẢNG
👉Công tác chính trị, tư tưởng là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, giữ vai trò đi trước, mở đường trong công tác xây dựng Đảng. Ngày 08/4/2026, Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã ban hành Quy định số 19-QĐ/TW về công tác chính trị, tư tưởng trong Đảng, nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm, bản lĩnh chính trị của cán bộ, đảng viên; tăng cường sự thống nhất về tư tưởng và hành động trong toàn Đảng.
📖Quy định xác định mục tiêu xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội; kiên quyết đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, các biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”; bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng.
🖊️Mỗi cán bộ, đảng viên cần thường xuyên học tập, rèn luyện bản lĩnh chính trị, đạo đức cách mạng; giữ vững niềm tin, lý tưởng, chấp hành nghiêm các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng; phát huy tinh thần trách nhiệm, tính tiên phong, gương mẫu trong công tác và cuộc sống.
📝Cấp ủy, tổ chức đảng các cấp cần chủ động nắm bắt tình hình tư tưởng, định hướng dư luận xã hội; tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục chính trị, tư tưởng; kịp thời phát hiện, xử lý những biểu hiện lệch lạc về nhận thức và hành động.
🔔Thực hiện tốt Quy định số 19-QĐ/TW góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước; tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc; tạo động lực thực hiện thắng lợi mục tiêu xây dựng đất nước phồn vinh, văn minh, hạnh phúc trong kỷ nguyên phát triển mới.
🇻🇳Kiên định lý tưởng cách mạng – Giữ vững niềm tin của Nhân dân – Thống nhất ý chí và hành động – Xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh
25/6/26
Trách nhiệm pháp lý trong không gian mạng
một bài viết đăng tại Đức có thể gây tác động tại Việt Nam; một video phát từ Mỹ có thể lan truyền trong cộng đồng người Việt toàn cầu; một livestream từ Canada có thể tạo tranh cãi trong nước chỉ sau vài phút. Công nghệ dường như làm mờ ranh giới địa lý, nhưng không cho phép xóa bỏ trách nhiệm pháp lý.
21/6/26
Tự do báo chí và những minh chứng phản bác các luận điệu xuyên tạc
Trong thời đại bùng nổ thông tin, quyền tiếp cận thông tin và tự do báo chí trở thành một trong những tiêu chí phản ánh mức độ phát triển của mỗi quốc gia, thể hiện quyền dân chủ của con người.
Tuy nhiên, đây cũng là lĩnh vực thường xuyên bị các thế lực thù địch, tổ chức phản động và một số cá nhân thiếu thiện chí lợi dụng để tung ra những luận điệu xuyên tạc về tình hình dân chủ, nhân quyền ở Việt Nam.
Những luận điệu xuyên tạc
Năm nào cũng thế, đến hẹn lại lên, Tổ chức “Phóng viên không biên giới” (RSF) lại đưa ra các báo cáo về “Chỉ số tự do báo chí”. Gần đây, vào đầu tháng 5/2026, Tổ chức “Phóng viên không biên giới” lại công bố báo cáo thường niên về “Chỉ số tự do báo chí năm 2026”, tổ chức này đã đưa ra những đánh giá mang tính áp đặt, định kiến, xếp Việt Nam đứng thứ 174 trong số 180 quốc gia về tự do báo chí - thuộc nhóm các nước “có nền báo chí tồi tệ nhất thế giới”. Đây không phải lần đầu tiên RSF đưa ra báo cáo dựa trên những thông tin sai sự thật, không có cơ sở và có dụng ý xấu. Những luận điệu xuyên tạc của RSF thực chất là trò “bổn cũ soạn lại”, mục đích nhằm bôi đen hiện thực, vẽ ra bức tranh tối màu về tình hình tự do báo chí để đả phá Đảng, Nhà nước Việt Nam, hạ thấp uy tín, vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.
RSF là một tổ chức phi chính phủ hoạt động toàn cầu, lấy Điều 19, Tuyên ngôn quốc tế về nhân quyền của Liên hiệp quốc làm cơ sở để hành động. Tôn chỉ hoạt động của tổ chức này đưa ra để bảo vệ tự do báo chí trên thế giới, chống kiểm duyệt và tạo áp lực, giúp đỡ những nhà báo đang bị giam giữ. Hằng năm, vào ngày Nhân quyền thế giới, tổ chức này thường đưa ra bảng xếp hạng về tự do báo chí của các quốc gia, vùng lãnh thổ bằng cách tổng hợp các câu trả lời vào một bảng câu hỏi của RSF.
Nhìn vào tôn chỉ hoạt động, tưởng chừng RSF là một tổ chức chân chính, hoạt động vì sự tiến bộ, thúc đẩy tự do và văn minh của thế giới. Nhưng trái ngược với chủ trương của Liên hiệp quốc, nhiều năm nay, tổ chức này thường xuyên có những luận điệu sai trái, xuyên tạc tình hình tự do báo chí, tự do ngôn luận của một số nước, trong đó có Việt Nam. Nhiều quốc gia trên thế giới cáo buộc RSF đứng đằng sau những vụ việc phức tạp, gây rối, bất ổn, kích động bạo lực. RSF tồn tại và hoạt động dựa vào một phần nguồn hỗ trợ kinh phí của một số chính giới phương Tây. Phần lớn những thông tin được đưa ra là không khách quan, không có hoạt động khảo sát, kiểm chứng thực chất mà đó là những đánh giá thiếu căn cứ hoặc được suy diễn, phóng đại.
Không chỉ có RSF, một số tổ chức, hội, nhóm, đối tượng cơ hội chính trị, đối tượng chống đối còn núp bóng “báo chí độc lập”, “ câu lạc bộ nhà báo tự do", "hội nhà báo độc lập", sử dụng tài khoản cá nhân chuyên đăng tải thông tin xuyên tạc, kênh YouTube hoặc Fanpage chia sẻ nội dung cắt ghép, suy diễn. Bằng sự đánh tráo khái niệm này khiến một số người hiểu nhầm, nhất là khi các thông tin sai lệch được thiết kế theo cách gây sốc, cảm tính, đánh vào tâm lý tò mò, thị hiếu của người sử dụng mạng xã hội.
Thực tiễn đời sống báo chí tại Việt Nam
Hiện nay, Việt Nam có một hệ thống báo chí phát triển rộng khắp với hàng trăm cơ quan báo chí hoạt động trên nhiều loại hình khác nhau từ báo in, báo điện tử, phát thanh, truyền hình đến các nền tảng truyền thông số. Hàng chục nghìn nhà báo, phóng viên đang tác nghiệp mỗi ngày trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Từ những vấn đề lớn của đất nước đến những bất cập trong quản lý nhà nước, những vụ việc tiêu cực, tham nhũng, lãng phí hay những vấn đề dân sinh bức xúc đều được báo chí phản ánh kịp thời, công khai và rộng rãi.
Cụ thể, tại Điều 25, Hiến pháp 2013 ghi rõ: “Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, hội họp, lập hội, biểu tình. Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định”.
Điều 13, Luật Báo chí 2016 quy định: Nhà nước tạo điều kiện thuận lợi để công dân thực hiện quyền tự do báo chí, quyền tự do ngôn luận trên báo chí và để báo chí phát huy đúng vai trò của mình.
Theo Nghị quyết số 18-NQ/TW, tính đến 12/2025, cả nước có 778 cơ quan báo chí, gần 21.000 nhà báo được cấp thẻ trong cả lĩnh vực báo chí in, báo chí điện tử và phát thanh, truyền hình. Nhiều cơ quan báo chí đã hình thành mô hình báo và phát thanh - truyền hình, tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả tuyên truyền. Nhiều nhà báo được Nhà nước tạo điều kiện đi học tập, trao đổi kinh nghiệm chuyên môn, tác nghiệp báo chí tại nhiều quốc gia trên thế giới.
Từ những ấn phẩm báo chí đầu tiên được xuất bản trong điều kiện hoạt động bí mật cho đến hệ thống báo chí hiện đại ngày nay, hơn một thế kỷ qua, báo chí cách mạng Việt Nam đã khẳng định vai trò là lực lượng tiên phong trên mặt trận tư tưởng, văn hóa của Đảng. Ra đời từ yêu cầu của sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, báo chí cách mạng không chỉ làm nhiệm vụ truyền tải thông tin mà còn là ngọn đuốc soi đường, góp phần truyền bá tư tưởng cách mạng, khơi dậy tinh thần yêu nước và ý chí đấu tranh của nhân dân vì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.
Trong những năm tháng đất nước còn chìm trong ách áp bức, ngòi bút của những người làm báo cách mạng trở thành vũ khí sắc bén, góp phần giác ngộ quần chúng, cổ vũ phong trào đấu tranh và củng cố niềm tin vào con đường cách mạng mà Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lựa chọn. Những trang báo khi ấy được viết nên trong điều kiện vô cùng gian khổ nhưng đã tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ, góp phần quy tụ sức mạnh toàn dân tộc dưới ngọn cờ của Đảng.
Khi đất nước bước vào các cuộc kháng chiến trường kỳ bảo vệ Tổ quốc, báo chí tiếp tục đồng hành cùng dân tộc trên mọi mặt trận. Không ít người đã anh dũng hy sinh trong khi tác nghiệp, để lại những tác phẩm có giá trị lịch sử và tinh thần to lớn. Máu, mồ hôi và tâm huyết của các thế hệ người làm báo đã góp phần viết nên những trang sử hào hùng của nền báo chí cách mạng Việt Nam.
Trong thời kỳ đổi mới và hội nhập quốc tế, báo chí tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân; là diễn đàn phản ánh tâm tư, nguyện vọng của các tầng lớp nhân dân; đồng thời là lực lượng xung kích trong tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Bên cạnh việc lan tỏa những giá trị tích cực, báo chí còn tích cực tham gia phát hiện, đấu tranh với các biểu hiện tiêu cực, tham nhũng, lãng phí, góp phần xây dựng Đảng và hệ thống chính trị ngày càng trong sạch, vững mạnh.
Phát biểu tại cuộc gặp mặt 101 nhà báo tiêu biểu đoạt Giải Báo chí quốc gia qua các năm, nhân dịp kỷ niệm 101 năm ngày Báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/1925 – 21/6/2026), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chia sẻ, đất nước ta đang bước vào một giai đoạn phát triển mới. Cơ hội rất lớn, nhưng yêu cầu đặt ra cũng rất cao. Vai trò của báo chí cách mạng càng quan trọng. Báo chí phải giữ vững bản lĩnh chính trị, nâng cao chất lượng thông tin, lắng nghe đời sống, nói đúng sự thật, nói trúng vấn đề và nói bằng trách nhiệm với Đảng, với Nhà nước, với nhân dân.
Đồng thời, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu trong thời gian tới, báo chí phải góp phần bồi đắp văn hóa, đạo đức xã hội và khát vọng phát triển đất nước. Báo chí là một bộ phận quan trọng của đời sống văn hóa. Mỗi cơ quan báo chí, mỗi nhà báo không chỉ truyền tải thông tin, mà còn góp phần hình thành chuẩn mực ứng xử, thị hiếu thẩm mỹ, tinh thần nhân ái và ý thức công dân. Quán triệt tinh thần các chủ trương của Đảng về phát triển văn hóa Việt Nam, báo chí cần lan tỏa nhiều hơn những giá trị tốt đẹp của con người Việt Nam: yêu nước, trung thực, nghĩa tình, cần cù, sáng tạo, tôn trọng kỷ cương và luôn hướng tới cái chung.
Một lần nữa, chúng ta có đủ căn cứ khẳng định, sự thật luôn là câu trả lời thuyết phục nhất. Và thực tiễn sinh động của đời sống báo chí Việt Nam hôm nay chính là minh chứng không thể phủ nhận cho những thành tựu trong bảo đảm quyền tự do báo chí, tự do ngôn luận của người dân dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự quản lý của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Lê Cao Thiên
Báo CAND



